Ochrona przeciwpożarowa zakładów przemysłowych — systemy i przepisy

Ochrona przeciwpożarowa zakładów przemysłowych

Zakłady przemysłu zbożowego, paszowego i tłuszczowego należą do obiektów o podwyższonym ryzyku pożarowym. Obecność materiałów palnych (zboże, mąka, oleje, pyły organiczne), wysokie temperatury procesowe i rozbudowane instalacje elektryczne wymagają kompleksowego podejścia do ochrony p.poż.

Podstawy prawne

Ochrona przeciwpożarowa zakładów przemysłowych w Polsce regulowana jest przez:

• •Ustawa o ochronie przeciwpożarowej (Dz.U. 1991 nr 81 poz. 351 z późn. zm.)
• •Rozporządzenie MSWiA w sprawie ochrony przeciwpożarowej budynków (Dz.U. 2010 nr 109 poz. 719)
• •Rozporządzenie MI w sprawie warunków technicznych (Dz.U. 2002 nr 75 poz. 690)
• •Normy PN-EN dotyczące systemów sygnalizacji pożarowej, tryskaczy i oddymiania

Instrukcja Bezpieczeństwa Pożarowego (IBP)

Każdy zakład przemysłowy o powierzchni przekraczającej 1000 m² lub o kategorii zagrożenia ludzi ZL wymagającej IBP musi posiadać aktualną Instrukcję Bezpieczeństwa Pożarowego. IBP zawiera:

• •Warunki ochrony przeciwpożarowej obiektu
• •Wyposażenie w urządzenia p.poż. i gaśnice
• •Sposoby postępowania na wypadek pożaru
• •Sposoby zabezpieczenia prac niebezpiecznych pożarowo
• •Warunki i organizację ewakuacji
• •Plany obiektu z oznaczeniem stref pożarowych

Systemy Sygnalizacji Alarmu Pożarowego (SAP)

System SAP to fundament wczesnego wykrywania pożaru. W zakładach przemysłowych stosuje się:

Czujki pożarowe

• •Czujki dymu — optyczne, jonizacyjne, zasysające (VESDA) — idealne do wykrywania tlenia
• •Czujki temperatury — punktowe i liniowe — do pomieszczeń zapylonych
• •Czujki płomienia — IR/UV — do przestrzeni otwartych i hal produkcyjnych
• •Czujki wielosensorowe — łączące detekcję dymu i temperatury

Centrala sygnalizacji pożarowej

Centrala SAP monitoruje stan wszystkich czujek, steruje urządzeniami wykonawczymi (klapy dymowe, drzwi pożarowe, wentylacja) i przekazuje alarm do Państwowej Straży Pożarnej.

Stałe Urządzenia Gaśnicze (SUG)

W zależności od rodzaju zagrożenia stosuje się różne systemy gaśnicze:

Instalacje tryskaczowe

Najczęściej stosowane w zakładach przemysłowych. Tryskacze aktywują się automatycznie po osiągnięciu temperatury zadziałania (57–182°C). Projektowane wg normy PN-EN 12845.

Systemy mgły wodnej

Alternatywa dla tryskaczy — mniejsze zużycie wody, skuteczne chłodzenie i tłumienie ognia. Stosowane szczególnie w archiwach, serwerowniach i przestrzeniach z elektroniką.

Systemy gazowe

Gaszenie gazem obojętnym (azot, argon, IG-55) lub chemicznym (FM-200, Novec 1230). Stosowane w rozdzielniach elektrycznych, sterowniach i serwerowniach.

Systemy pianowe

Do gaszenia cieczy palnych — olejów roślinnych w tłoczniach, zbiorników magazynowych. Projektowane wg PN-EN 13565.

Oddymianie i napowietrzanie

Systemy oddymiania usuwają dym i gorące gazy z budynku, zapewniając:

• •Widoczność na drogach ewakuacyjnych
• •Obniżenie temperatury pod stropem
• •Ograniczenie rozprzestrzeniania się pożaru
• •Ułatwienie akcji gaśniczej

Stosuje się klapy dymowe grawitacyjne, wentylatory oddymiające i systemy nadciśnieniowe na klatkach schodowych.

Oddzielenia pożarowe

Zakład przemysłowy dzieli się na strefy pożarowe ograniczone ścianami i stropami o odpowiedniej odporności ogniowej (REI 60–240). Kluczowe elementy:

• •Ściany oddzielenia pożarowego — murowane lub z płyt warstwowych o klasie EI 60–120
• •Drzwi pożarowe — jednoskrzydłowe i dwuskrzydłowe, EI 30–60
• •Przejścia instalacyjne — uszczelnienia ogniochronne kabli, rur, kanałów wentylacyjnych
• •Klapy pożarowe — w kanałach wentylacyjnych i instalacjach oddymiania

Drogi ewakuacyjne

Prawidłowo zaprojektowane drogi ewakuacyjne to:

• •Maksymalna długość dojścia ewakuacyjnego zgodna z przepisami (40–100 m w zależności od kategorii)
• •Minimalna szerokość korytarzy (1,4 m) i klatek schodowych (1,2 m)
• •Oświetlenie awaryjne i ewakuacyjne (1 lx na drodze ewakuacji)
• •Oznakowanie fotoluminescencyjne zgodne z PN-EN ISO 7010

Specyfika zakładów zbożowych i paszowych

Zakłady przemysłu zbożowego i paszowego wymagają szczególnego podejścia do p.poż. ze względu na:

• •Pyły palne — wymagają zabezpieczeń ATEX i p.poż. jednocześnie
• •Wysokie obiekty (elewatory, silosy) — utrudniony dostęp dla straży pożarnej
• •Materiały sypkie w dużych ilościach — ryzyko samozapłonu w silosach
• •Instalacje suszarnicze — wysokie temperatury, ryzyko zapłonu pyłu

EGRI-BUD — kompleksowa ochrona p.poż.

EGRI-BUD projektuje systemy ochrony przeciwpożarowej jako integralną część każdej inwestycji. Nasze usługi obejmują:

• •Opracowanie Instrukcji Bezpieczeństwa Pożarowego
• •Projekt i montaż systemów SAP z monitoringiem PSP
• •Projekt i wykonanie instalacji tryskaczowych i gazowych
• •Systemy oddymiania grawitacyjnego i mechanicznego
• •Oddzielenia pożarowe i uszczelnienia ogniochronne
• •Uzgodnienia z rzeczoznawcą ds. zabezpieczeń p.poż.

Ochrona przeciwpożarowa to nie koszt — to inwestycja w bezpieczeństwo ludzi i ciągłość produkcji. Skontaktuj się z EGRI-BUD po kompleksowy projekt p.poż.